Την αντίθεσή του στην επιβολή υποχρεωτικών χρεώσεων ή οποιουδήποτε μηχανισμού ελέγχου στα πλοία που διέρχονται από θαλάσσιες αρτηρίες όπως τα Στενά του Ορμούζ εκφράζει το International Chamber of Shipping (ICS) υπογραμμίζοντας ότι η ελευθερία της ναυσιπλοΐας αποτελεί θεμελιώδη αρχή του διεθνούς δικαίου.
Σύμφωνα με τη θέση του ICS, η δυνατότητα των εμπορικών πλοίων να κινούνται ελεύθερα, με ασφάλεια στις διεθνείς θάλασσες αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, την οικονομική σταθερότητα και την ενεργειακή ασφάλεια. Στο πλαίσιο αυτό, το ICS θεωρεί ότι η επιβολή υποχρεωτικών χρεώσεων για τη διέλευση από θαλάσσιες οδούς, αλλά και οποιαδήποτε μορφή ελέγχου της ναυσιπλοΐας, έρχεται σε αντίθεση με το διεθνές δίκαιο.
Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει το ICS στα Στενά του Ορμούζ, όπου, εν μέσω της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στην περιοχή, έχουν διατυπωθεί προτάσεις για την επιβολή διαφόρων μορφών χρεώσεων ή ελέγχων στα πλοία που πραγματοποιούν διελεύσεις. Όπως επισημαίνει, οι προτάσεις αυτές έχουν λάβει διαφορετικές ονομασίες, όπως «διόδια», «χρεώσεις για υπηρεσίες», «υποχρεωτική ασφάλιση» και, πιο πρόσφατα, «χρεώσεις επί του φορτίου».
Η θέση του ICS είναι σαφής: δεν υπάρχει νόμιμη βάση για την επιβολή υποχρεωτικών χρεώσεων διέλευσης ή για οποιονδήποτε μηχανισμό ελέγχου των πλοίων που διέρχονται από διεθνή στενά, όπως το Ορμούζ. Το ICS σημειώνει μάλιστα ότι η αρχή της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας πρέπει να διαφυλαχθεί, θέση που, όπως αναφέρει, έχει εκφραστεί και από τον Γενικό Γραμματέα του IMO.
Κατά το ICS, τα διεθνώς αναγνωρισμένα δικαιώματα ναυσιπλοΐας δεν θα πρέπει να υπονομεύονται ούτε να χρησιμοποιούνται ως μοχλός πίεσης στο πλαίσιο ευρύτερων πολιτικών διαπραγματεύσεων για την περιφερειακή ασφάλεια και την επίλυση των συγκρούσεων.
Κίνδυνος για το παγκόσμιο εμπόριο
Πέρα από το ζήτημα της νομιμότητας, το ICS προειδοποιεί και για τις ευρύτερες οικονομικές επιπτώσεις από την επιβολή πρόσθετων χρεώσεων στη ναυτιλία. Όπως υποστηρίζει, κάθε πρόσθετο κόστος στις θαλάσσιες μεταφορές μετακυλίεται αναπόφευκτα στις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες. Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται, επομένως στους ναύλους αλλά μπορούν να οδηγήσουν σε υψηλότερες τιμές ενέργειας, ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων και μεγαλύτερη οικονομική αβεβαιότητα, με τελικό αντίκτυπο στις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά παγκοσμίως.
