Κομβικός ο ρόλος του άνθρακα, καθώς η ζήτηση του πλέον ρυπογόνου καυσίμου ανακάμπτει σε επίπεδα ρεκόρ, αντί να περιορίζεται. Απαισιόδοξη όσον αφορά την επίτευξη των στόχων που έχει θέσει ο παγκόσμιος ενεργειακός κλάδος για τα επίπεδα ρύπων, εμφανίστηκε ο πετρελαϊκός κολοσσός της Exxon Mobil σε νέα έκθεση του. Η Exxon Mobil Corp. εκτιμά ότι οι στόχοι για μηδενικές εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στον παγκόσμιο ενεργειακό τομέα πιθανότατα θα απομακρυνθούν ακόμη περισσότερο από το 2050, καθώς οι καταναλωτές αντιδρούν στο υψηλό κόστος και παράλληλα η ζήτηση για άνθρακα – που είναι το πλέον ρυπογόνο ορυκτό καύσιμο – ανακάμπτει.
Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση Global Energy Outlook της εταιρείας, που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη, οι παγκόσμιες εκπομπές αναμένεται να μειωθούν μόλις κατά 25% έως το 2050, ήτοι πολύ χαμηλότερα από την απαιτούμενη μείωση άνω των δύο τρίτων που θέτει η Διακυβερνητική Επιτροπή του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC).
Μάλιστα, η πρόβλεψη αυτή είναι σχεδόν 4% υψηλότερη από την περσινή εκτίμηση της Exxon, λόγω της αυξημένης χρήσης άνθρακα για την υποστήριξη της διαλείπουσας παραγωγής από αιολικά και φωτοβολταϊκά, καθώς και της επιβράδυνσης των πωλήσεων ηλεκτρικών οχημάτων σε ΗΠΑ και Ευρώπη, που ενισχύει τη ζήτηση για πετρέλαιο.
«Αν ο κόσμος επιχειρήσει να επιβάλει υπερβολικά γρήγορα αυτές τις ακριβότερες πηγές ενέργειας, θα υπάρξει αντίδραση από τους καταναλωτές», εξήγησε ο Κρις Μπέρντσαλ, διευθυντής οικονομικής, ενεργειακής και στρατηγικής σχεδίασης της Exxon, σε τηλεδιάσκεψη με δημοσιογράφους. «Σε δημοκρατικές κοινωνίες όπου γίνονται εκλογές, οι εκλογές έχουν συνέπειες. Βλέπουμε ότι οι πολιτικές αλλαγές μπορούν να επιβραδύνουν την πρόοδο» τόνισε χαρακτηριστικά προσθέτοντας και πολιτική διάσταση στο θέμα.
Η μεγαλύτερη αμερικανική πετρελαϊκή εταιρεία έχει κατ’ επανάληψη υποστηρίξει ότι τα ορυκτά καύσιμα θα εξακολουθήσουν να κυριαρχούν για πολλές δεκαετίες και ότι ο κόσμος δεν βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης μηδενικών εκπομπών έως το 2050.
Τους τελευταίους μήνες δε, έχει εντείνει την κριτική της απέναντι στις πολιτικές απολιγνιτοποίησης, τις οποίες θεωρεί υπεύθυνες για την αύξηση του κόστους ενέργειας, ειδικά στην Ευρώπη.
Ακτιβιστές, ωστόσο, έχουν καταδικάσει τις προβλέψεις της Exxon ως υπερβολικά απαισιόδοξες, υποστηρίζοντας ότι σενάρια που δείχνουν υψηλή μελλοντική χρήση ορυκτών καυσίμων επιβραδύνουν τη δράση για το κλίμα και αφήνουν τον κόσμο εκτεθειμένο σε πολύ υψηλότερες θερμοκρασίες και ακραία καιρικά φαινόμενα όπως καύσωνες, δασικές πυρκαγιές, ακραίες βροχοπτώσεις και άνοδο της στάθμης της θάλασσας.
Η Exxon προβλέπει ότι η πετρελαϊκή ζήτηση θα κορυφωθεί περίπου το 2030, προτού σταθεροποιηθεί και παραμείνει πάνω από 100 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως έως το 2050. Αντίστοιχα, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ), στις δικές του εκτιμήσεις, προβλέπει ότι η ζήτηση πετρελαίου θα φθάσει τα 104,4 εκατ. βαρέλια ημερησίως το 2026, με ρυθμό ανάπτυξης που ήδη επιβραδύνεται.
Η μεγαλύτερη διαφορά σε σχέση με την περσινή έκθεση της Exxon αφορά την κατανάλωση άνθρακα, η οποία αυξήθηκε σε ιστορικό ρεκόρ 8,8 δισ. τόνων το 2024, σύμφωνα με τον ΙΕΑ. Παρά τις δεσμεύσεις πολλών χωρών διεθνώς για σταδιακή κατάργησή της χρήσης του, ο ενεργειακός γίγαντας εκτιμά ότι ο άνθρακας θα εξακολουθεί να αντιπροσωπεύει το 14% του παγκόσμιου ενεργειακού μείγματος το 2050, εν μέρει λόγω της δυνατότητάς του να παρέχει ηλεκτρική ενέργεια όταν δεν φυσάει άνεμος ή δεν υπάρχει ηλιοφάνεια.
«Βλέπουμε τον κόσμο να χρησιμοποιεί ολοένα και περισσότερο άνθρακα στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Πρόκειται για μια υπόθεση μείωσης της αποδοτικότητας, καθώς οι μονάδες άνθρακα καλούνται να λειτουργούν ευέλικτα για να ισορροπήσουν τις ανανεώσιμες πηγές», τόνισε ο Μπέρντσαλ.
Η Exxon αναθεώρησε επίσης ανοδικά την πρόβλεψή της για τη ζήτηση φυσικού αερίου, την οποία εκτιμά ότι θα αυξηθεί περισσότερο από 20% έως τα μέσα του αιώνα, αντανακλώντας τη συνεχιζόμενη αύξηση της παγκόσμιας κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας.
