Οι συνεχείς σεισμικές δονήσεις στη Σαντορίνη προκάλεσαν εύλογες ανησυχίες ωθώντας στην απόφαση να δημιουργηθεί διέξοδο διαφυγής από το νησί, σε σημείο που σε περίπτωση νέου χτυπήματος του Εγκέλαδου δεν θα υπάρξει κίνδυνος κατολισθήσεων και φραγής της δυνατότητας απομάκρυνσης του πληθυσμού.
Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες έχουν ξεκινήσει οι διαδικασίες για να φτιαχτούν δύο λιμένες διαφυγής και μια έκτακτη προβλήτα. Αυτά θα γίνουν στη Βλυχάδα, την περιοχή του Κολούμπου και στην περιοχή του Μονόλιθου, αντίστοιχα.
Στη Βλυχάδα το έργο είναι σχετικά πιο εύκολο καθώς υπάρχει ήδη το αλιευτικό καταφύγιο, ενώ στην περιοχή του Κολούμπου δεν υπάρχει καμιά λιμενική εγκατάσταση και όλα θα πρέπει να γίνουν από την αρχή.
Ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Βασίλης Κικίλιας, ήταν αυτός που ανακοίνωσε ότι, πέραν του νέου λιμανιού που θα κατασκευαστεί στη Σαντορίνη, αποφασίστηκε σε συνεννόηση με τον Πρωθυπουργό η δημιουργία λιμανιού διαφυγής σε ασφαλή τοποθεσία του νησιού, όπου θα μπορούν να δένουν επιβατηγά πλοία σε περίπτωση ανάγκης.
Στην πραγματικότητα, μετά τις ανάλογες σεισμικές ακολουθίες της περιόδου 2011-2012, οι αρμόδιοι του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Θήρας είχαν ξεκινήσει σχετικές μελέτες από το 2013-2014. Η διοίκηση του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Θήρας, ξεκίνησε πέρυσι τις ενέργειες μετά την έγκριση του προϋπολογισμού του 2024 και ανέθεσε σε μελετητικό γραφείο την εκπόνηση όλων των μελετών και των τευχών δημοπράτησης που απαιτούνται, για την κατασκευή της θαλάσσιας πύλης διαφυγής στο αλιευτικό καταφύγιο της Βλυχάδας με χρήματα του τοπικού Ταμείου.
Το σύνολο των μελετών και τα τεύχη δημοπράτησης ολοκληρώθηκαν και παραδόθηκαν στις 5-9-2024. Από πέρυσι τον Σεπτέμβριο δημοτική αρχή και Λιμενικό Ταμείο αναζητούσαν χρηματοδότηση για να προχωρήσει το έργο προς δημοπράτηση. Αυτό που φαίνεται να έπεισε άπαντες ήταν ο Εγκέλαδος – και κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο νησί στις 7 Φεβρουαρίου, εξαγγέλθηκε η χρηματοδότηση της κατασκευής της πύλης διαφυγής στη Βλυχάδα, με άμεσες διαδικασίες με τη βοήθεια του στρατού και συγκεκριμένα από τη ΜΟΜΚΑ που πλέον υπάγεται στη Διοίκηση Κατασκευών και Αντιμετώπισης Φυσικών Καταστροφών, για να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατό.
Οπως αναφέρει και η προγραμματική σύμβαση που υπογράφηκε στις 13 Φεβρουαρίου μεταξύ του υπουργείου Εθνικής Αμυνας, του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Θήρας, η αναγκαιότητα σύναψης της σύμβασης είναι μετά την κήρυξη της Θήρας σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης πολιτικής προστασίας, στο πλαίσιο αξιοποίησης των υλικοτεχνικών δυνατοτήτων των Ενόπλων Δυνάμεων, επ’ ωφελεία των ιδίων αλλά και του Δημοσίου γενικότερα. Το κόστος εκτιμάται στα 4.600.000 ευρώ. Η διάρκεια εκτέλεσης του έργου προβλέπεται σε 18 μήνες συμπεριλαμβανομένου της εκτέλεσης διαγωνιστικών διαδικασιών, με την προϋπόθεση μεταφοράς πιστώσεων στο υπουργείο Εθνικής Αμυνας.
Ως προς την αναγκαιότητα και σκοπιμότητα του έργου στην προγραμματική σύμβαση αναφέρεται πως αυτή απορρέει από το γεγονός ότι καλύπτει απαιτήσεις εθνικής άμυνας, αφού θα καταστεί δυνατή σε περίπτωση που θα απαιτηθεί:
α. Η ενίσχυση του Λόχου Εθνοφυλακής και των δυνάμεων της Πολεμικής Αεροπορίας που εδρεύουν στο νησί, με προσωπικό και μέσα.
β. Η συνδρομή των Ενόπλων Δυνάμεων στην Πολιτική Προστασία, σε έκτακτο και καταστροφικό γεγονός, σεισμό ή ηφαιστειακή έκρηξη, αφού θα αποτελέσει τη μοναδική είσοδο διασωστικών δυνάμεων και μέσων των ΕΔ και ταυτόχρονα δίοδο διαφυγής για την εκκένωση του πληθυσμού (μονίμων κατοίκων και επισκεπτών).
Για το λιμάνι διαφυγής στο Κολούμπο εγκρίθηκε η δέσμευση 18.600 ευρώ για τον καθορισμό χερσαίας ζώνης λιμένα και θαλάσσιας ζώνης λιμένα στην περιοχή.
